İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi Hapishaneler Komisyonu, hasta tutukluların durumuna dikkat çekmek için her hafta düzenledikleri “F Oturumu” eyleminin 527’ncisini dernek binalarının önünde gerçekleştirdi. Bu haftaki eylemde, Menemen R Tipi Hapishanesi’nde tekerlekli sandalyeye bağlı ve kendi ihtiyaçlarını tek başına gideremeyecek durumda olan 82 yaşındaki ağır hasta tutuklu Sıddık Güler’in durumuna dikkat çekildi.
Açıklamayı okuyan İHD İstanbul Şubesi Başkanı Gülseren Yoleri, dernekleri tarafından 29 Nisan’da açıklanan hasta tutuklu listesine göre, hapishanelerde 651’i ağır olmak üzere en az bin 517 hasta tutuklunun olduğunu söyledi.
Yoleri, “Adalet Bakanlığı verilerine göre ise, 271 bin 823 kişi kapasiteli 384 hapishanede, Mart 2022 sonu itibariyle toplam 314 bin 502 mahpus bulunuyor. 42 bin 679 fazla mahpus ile kendisini gösteren aşırı doluluk sorunu ve bu soruna bağlı, yatak, yaşam alanı, su, beslenme, sağlık ve benzeri alanlardaki ciddi sorunlar çözülmediği gibi, hukuki dayanaktan yoksun cezalar ve tutuklamalarla aşırı doluluk sorunu daha da büyütülmektedir” dedi.
Yoleri, tutukluların ailelerinin desteğiyle yaşamlarını idame ettirebildiğini söyledi. Yoleri, “Mahpuslar için kantin, posta, elektrik ve benzeri alanlarda yaşanan ani ve hızlı fiyat artışları nedeni ile mahpuslar bir anda elektrik faturası ödeyemez, temel besinlere, temel ihtiyaçlara erişemez hale geldi. Mahpuslara tanınan 11.50 kuruşluk iaşe bedeli karşılığında verilen yemeklerin yetersizliği bir yana, mahpuslar, son 3 aydır ücretsiz temizlik malzemesi verilmediğini ifade etmektedirler. Hapishane koşulları mahpusların sağlık ve yaşam haklarını tehdit etmeye devam etmektedir. Sağlık ve tedavi hakkına erişimde yaşanan sorunların acilen çözümü gerekmektedir” diye aktardı.
1994 yılından bu yana tutuklu bulunan 82 yaşındaki Sıddık Güler’in birçok hastalığının olduğunu söyleyen Yoleri, tutuklu Güler’in hipertansiyon, kalp ve iltihaplı eklem romatizması hastası olup, ileri derecede unutkanlık ve konuşma güçlüğü çektiğini aktardı. Yoleri, “Hasat mahpus Güler, özellikle soğuk ve rutubetli ortamlarda artan şikayetleri nedeniyle yürüyememekte, tekerlekli sandalyeye bağlı kalmakta, arkadaşlarının yardımı ile yaşamını sürdürmektedir” dedi.
Konuşamayacak durumda
Yoleri, Güler’in 6 Nisan’da açık görüşe giden oğlunun şu aktarımlarda bulunduğunu belirtti: “‘Babam Menemen’e sevk edildiğinde ilk gün üç kişilik koğuşta tek başına kalıyor, daha sonra ise tedavi amaçlı getirilen başka hasta mahpuslar gelip gidiyorlar. Yanında kalan kişinin desteği ile bazı ihtiyaçlarını karşılaması kolaylaşıyor. Bazen iki kişiyle bazen tek olarak odasında tutuluyor. Görüşüne gittiğimde, o bana ben de ona baktım durdum. Artık konuşamayacak durumda. Ayrıca unutkanlık baş gösterdiğinden bazı şeyleri, hatta bizi hatırlamayacak durumda.”
Yoleri, Güler’in ailesinin İstanbul veya Diyarbakır’a sevk talebinin olmasına rağmen İskenderun T Tipi Kapalı Hapishanesi’nden Menemen R Tipi Kapalı Hapishanesi’ne iki günde sevk edildiğini belirtti. Yoleri, “Hastalıkları ve yaşlılık nedeni ile tek başına yaşamını sürdürmesi mümkün değildir. Buna rağmen hapishanede ve zaman zaman da tek kişilik odada tutulmaya devam edilmesi, sağlık ve yaşamına ağır tehdit oluşturmaktadır. Sıddık Güler ve diğer tüm hasta ve yaşlı mahpusların sağlık ve yaşam haklarının korunabilmesi için serbest bırakılmalarını istiyoruz. Bunun için yetkilileri sorumluluğa, kamuoyunu duyarlılığa çağırıyoruz” dedi.
