1938 Dersim’in 81. yıldönümünde Dersim Dernekleri Federasyonu, katliam ve asimilasyona karşı tarihi hatırlatmak için anma düzenleyecek. Galatasaray Meydanı’nda 15 Kasım 19:38’de yapılacak anma için bir de basın metni yayınlandı.
‘Tarihi hatırlamak, demokratik bir toplumun önkoşuludur’
Dersim Dernekleri Federasyonu’ndan yapılan çağrı metni şu şekilde.
Bundan tam 81 yıl önce 14/15 Kasım1937 de Dersim’in önde gelenleri, Seyitleri. Seyd Rıza, Wusênê Seydi, Aliye Mirzê Sili, Hesen Ağa, Findik Ağa, Resik Uşen ve Hesenê Ivraimê Elazığ buğday meydanında Bir Pazar günü Ankara’dan özel görevli gönderilen İhsan Sabri Çağlayangil tarafından yeni bir savcı atanarak ve yasadışı bir şekilde pazar günü mahkeme açılarak, ısmarlama idam kararı alınmış ve bir kaç saat sonra da infaz Elazığ Buğday meydanında gerçekleştirilmişti. . İdam edildiğinde Seyit Rıza 75 yaşın üzerindeydi ve yine hileli mahkeme kararı ile yaşı küçültülerek idam edilmişti.
1937/ 1938, Dersim halkına yönelik baskı ve asimilasyon politikalarının toptan bir imha haline dönüşme tarihidir.. 15 Kasım 1937 tarihinde Dersim’in önde gelenleri, Seyitleri idam edildi. İdam edilenlerin mezar yerleri belli değil. Yakınları 80 yıldır atalarının mezar yerlerini arıyorlar.
Evlatlık verilmiş ya da çocuk yetiştirme yurtlarına verilmiş binlerce dersimli çocuğun akıbeti belli değildir.
Tarihi hatırlamanın ve katledilenlerin anıları önünde saygıyla eğilmenin, ülkemizde ilerde benzeri kitlesel katliamların engellenmesi; insan haklarına saygılı, barışı sağlamış demokratik bir toplumun kurulabilmesi için çok önemli olduğuna inanıyoruz.
1938’de kendini Munzur Suyuna atan genç kızlarımızın çığlığını yalnızca Laç Deresinin yalçın kayaları ve Munzur duydu. Annesi öldürülmüş çocukların ağlamasını kimseler duymadı. Bu haykırışı dünyaya duyurmak için bir ses de sen ol. İnsanlığın bu kara lekesinin aydınlatılması için bir mum da sen yakmak 15 kasım Perşembe Günü saat 19,38 de Taksim Galatasaray meydanında buluşuyoruz 1937–38 yıllarında Dersimde yaşanan katliamın izlerini travmalarla hala taşımakta ve yaşamakta olan biz Dersimliler ve Dersim dostlarını bekliyoruz.
