Almanya/Zeynep Hayır
Almanya’da aralarında hukukçu ve akademisyenlerin de bulunduğu 100’ü aşkın bilim insanı, cihatçı HTŞ çetelerinin lideri ve Suriye Geçici Hükümeti başkanı Ahmed el-Şara’nın (Colani) 19 ve 20 Ocak 2026 tarihlerinde Almanya’ya yapması planlanan ziyaret öncesinde federal hükümete hitaben açık bir mektup yayımladı.
Açık mektupta, Suriye’de çatışmaların başlamasının üzerinden on yılı aşkın bir süre geçmesine rağmen ülkede ağır insan hakları ihlallerinin sürdüğü, yapısal şiddetin devam ettiği, azınlıklara yönelik ayrımcılığın ve kadın haklarına dönük ciddi kısıtlamaların varlığını koruduğu vurgulandı. Akademisyenler, planlanan ziyaretin siyasi anlamına dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Bu ziyaret yalnızca diplomatik bir temas değildir, aynı zamanda sorunlu siyasi aktörlerin uluslararası alanda siyasi olarak meşrulaştırılması riskini taşımaktadır. Almanya’nın bu konuda özel bir sorumluluğu bulunmaktadır.”
Açıklamada, El-Şara’nın siyasi geçmişi ve uygulamalarının Avrupa Birliği’nin temel değerleriyle çeliştiği belirtilerek, görüşmelerin sorunlu aktörlerin normalleştirilmesi sonucunu doğurmaması gerektiği vurgulandı. Akademisyenler, Alman hükümetinden insan haklarını görüşmelerin merkezine almasını isteyerek şu çağrıyı yaptı:
“Görüşmelerde insan haklarının ve azınlıkların korunmasının temel gündem maddesi haline getirilmesini bekliyoruz. Özellikle Kürtler, Dürziler, Aleviler, Hristiyanlar ve Êzidiler başta olmak üzere azınlıkların durumu açık biçimde ele alınmalıdır.”
Kadın haklarına özel vurgu yapılan açık mektupta, bu alanda somut iyileştirmeler talep edilirken, her türlü siyasi ve ekonomik ilişkinin insan hakları alanında doğrulanabilir ilerlemelere bağlanması gerektiği ifade edildi. Akademisyenler açıklamalarını şu sözlerle tamamladı:
“Bilim insanları olarak, otoriter yapıların siyasi olarak meşrulaştırılmasının yol açtığı uzun vadeli risklere dikkat çekmeyi toplumsal görevimiz olarak görüyoruz. Sürdürülebilir istikrar ancak insan hakları, siyasi katılım ve sosyal adalet temelinde sağlanabilir.”
Akademisyenlerin bu uyarısından bağımsız olarak, El-Şara’nın Almanya ziyareti sivil toplum kuruluşları ve demokratik kurumlar tarafından da eleştiriliyor. Bu kapsamda pazartesi günü Berlin’de bir eylem gerçekleştirilecek. Eylemin ana çerçevesini, El-Şara’nın diplomatik olarak muhatap alınmasına karşı çıkmak, Suriye’de devam eden insan hakları ihlallerini ve azınlıklara yönelik baskıları görünür kılmak ile Almanya’nın Ortadoğu’da emperyalist güç dengeleri içinde üstlendiği role itiraz etmek oluşturuyor.
Eylemin, Almanya’nın insan hakları ve uluslararası hukuk konusundaki sorumluluğunu hatırlatmayı, sorunlu siyasi aktörlerin meşrulaştırılmasına karşı toplumsal ve demokratik bir tutum ortaya koymayı amaçladığı belirtildi.
Berlin’de gerçekleştirilecek eylem, 19 Ocak 2026 Pazartesi günü yapılacak. Saat 12.30 ile 15.00 arasında Federal Şansölyelik binası önünde bir uyarı nöbeti düzenlenecek. Saat 16.00 itibarıyla ise Brandenburger Tor’da merkezi eylem gerçekleştirilecek.
Eylem, Kürt, Alevi, Êzidi, Arap Alevi ve insan hakları örgütleri başta olmak üzere çok sayıda sivil toplum kuruluşu ve demokratik kurumun ortak çağrısıyla örgütleniyor. Kurumlar, eylem aracılığıyla Almanya hükümetine El-Şara’nın ziyaretinin iptal edilmesi çağrısında bulunurken, insan hakları temelinde bir dış politika talebini de kamuoyuna duyurmayı hedefliyor.
