Gözaltında kaybedilen ve katledilen yakınlarının akıbetini sormak ve faillerin yargılanması talebiyle her hafta Galatasaray Meydanı’nda bir araya gelen Cumartesi Anneleri/İnsanları, eylemlerinin 1103’üncüsünü gerçekleştirdi. Kaybettirilen yakınlarının fotoğrafları ve karanfillerle Galatasaray Meydanı’na gelen anneler, bu hafta 1994 yılının Mayıs ayında İstanbul’da gözaltına alındıktan sonra işkenceyle katledilen Halil Alpsoy ile kuzeni Kasım Alpsoy’un faillerini sordu. Çok sayıda insan hakları savunucusunun katıldığı eylemde, açıklamayı Zeynep Yıldız okudu.
Yıldız, Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı’nın başta zorla kaybetmeler olmak üzere cezasız bırakılmış ağır insan hakları ihlallerini de kapsaması gerektiğini belirtti. Yıldız, “Bu birim yalnızca dosya açan bir mekanizma olarak kalmamalı; gerçeğin ortaya çıkarılmasını, faillerin belirlenmesini ve yargı önüne çıkarılmasını sağlayacak etkinlikte çalışmalıdır. Aksi halde cezasızlık, bu topraklarda fiili bir devlet pratiği olarak varlığını sürdürmeye devam edecektir” dedi.
Halil Alpsoy’un 12 Mayıs 1994 gecesi eşi ve 40 günlük bebeğiyle birlikte İstanbul Kanarya’daki evine dönerken polisler tarafından gözaltına alındığını belirten Yıldız, Halil Alpsoy’un eşinin itiraz etmesi üzerine polislerin kimlik göstererek, “Merak etme, karakola kadar götürüyoruz. Yarım saat sonra gelir” dediğini aktardı. Yıldız, Halil Alpsoy’un beyaz Toros’a bindirilerek götürüldüğünü ve bir daha geri dönmediğini söyledi.
Yıldız, 18 gün sonra Kırıkkale’de ormanlık bir alanda bulunan cenazenin işkence nedeniyle tanınmayacak halde olduğunu, kardeşlerinin Halil Alpsoy’u elindeki çocukluk izinden teşhis edebildiğini kaydetti.
Halil Alpsoy’un gözaltına alınmasından bir hafta sonra bu kez kuzeni Kasım Alpsoy’un Adana’daki evine baskın düzenlendiğini belirten Yıldız, 30 yaşındaki Kasım Alpsoy’un 18 Mayıs 1994 tarihinde maskeli ve uzun namlulu silah taşıyan polisler tarafından gözaltına alınarak Adana İstihbarat Dairesi’ne götürüldüğünü ifade etti.
Kasım Alpsoy’un aynı gün akşam saatlerinde serbest bırakıldığını, ancak kimliğine el konulduğunu kaydeden Yıldız, Kasım Alpsoy’a “Yarın gel, kimliğini al” denildiğini aktardı. Yıldız devamında, eve döndüğünde işkence gördüğü belirtilen Kasım Alpsoy’un ertesi gün kimliğini almak için gittiği MİT binasından bir daha çıkmadığını kaydetti.
‘Adalet talep etmekten vazgeçmeyeceğiz’
Bugüne kadar Halil ve Kasım Alpsoy’un gözaltına alındığının inkâr edildiğini söyleyen Yıldız, ailelerin tüm başvurularına rağmen etkili bir soruşturma yürütülmediğini belirtti. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına göre hakikati ortaya çıkarmayan ve sorumluları açığa çıkarmayan adli süreçlerin etkili kabul edilemeyeceğini hatırlatan Yıldız, şunları söyledi: “Başta Kasım ve Halil Alpsoy dosyası olmak üzere tüm gözaltında kaybetme dosyalarında, etkili soruşturma yürütülmeden verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararlarının yol açtığı ağır ihlallere son verin. Suçun sorumlularını ortaya çıkaracak ve cezalandıracak derinlikte, bağımsız ve tarafsız soruşturmalar yürütün. Kaç yıl geçerse geçsin Kasım ve Halil Alpsoy için, tüm kayıplarımız için adalet talep etmekten ve devletin evrensel hukuk normlarına uygun hareket etmek zorunda olduğunu hatırlatmaktan vazgeçmeyeceğiz.”
‘Tüm kayıplarımız bulunana kadar bu meydandayız’
Kasım Alpsoy’un eşi Leyla Alpsoy da konuşmasında, “32 yıldır bu meydandayız. Eşim neden kaybedildi, neden mezarı yok? Torunum büyüdü, bize ‘Dedemin mezarı neden yok?’ diye soruyor. Bayram yaklaşıyor ama gidip dua okuyacağımız bir mezarımız bile yok. Sakın unuttular demeyin, biz bunları unutmayacağız. Tüm kayıplarımız bulunana kadar bu meydanlarda olacağız” dedi.
‘Yaramıza tuz basıyorlar’
Kaybettirilen Fehmi Tosun’un eşi Hanım Tosun ise Ankara’da düzenlenen bir festivalde, JİTEM mensubu olduğu belirtilen Cem Ersever’in kostümüyle yapılan gösteriye tepki gösterdi. Hanım Tosun, “Eşim gözlerimin önünde beyaz Toros’a bindirilerek kaçırıldı. Ankara’da yapılan festivalle yaramıza tuz basıyorlar. Madem komisyon kuruldu ve bir süreç yürütülüyor, neden Adalet Bakanı bununla ilgili açıklama yapmıyor?” diye sordu.
Eylemde, yarın başlayacak Kayıplar Haftası kapsamında düzenlenecek etkinliklere katılım çağrısı yapıldı.
Cumartesi Anneleri’nin eylemi, polis ablukasına alınan Galatasaray Meydanı’na karanfillerin bırakılmasıyla sona erdi.
